Τίτλος Δράσης «Γέφυρες ζωής και γνώσης.Ολιστική θωράκιση του έφηβου πολίτη: Δράσεις για την Υγεία, την Ασφάλεια, το Κλίμα και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα».

Επίπεδο Γυμνάσιο (Τάξεις: Α΄ Γυμνασίου, Β΄ Γυμνασίου, Γ΄ Γυμνασίου).

Θεματικό/α Πεδίο/α ΠΣ Δράσεις Ενεργού Πολίτη 3, 4, 10, 11, 13, 16, 17.

Ζήτημα/θέμα ενεργού πολιτειότητας Προαγωγή ποιότητας ζωής του γενικού πληθυσμού, προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, συνύπαρξη στην κοινότητα και δικτύωση μέσα από συμμετοχικές δράσεις παροχής βοήθειας σε δύσκολες καταστάσεις.

Σύντομη περιγραφή Η δράση έχει ως στόχο οι μαθητές/-τριες, μέσα από τη συνεργασία με ακαδημαϊκούς, κοινωνικούς και ευρωπαϊκούς φορείς, να αναπτύξουν οριζόντιες δεξιότητες που αφορούν την ψυχοκοινωνική ενδυνάμωση, την πρόληψη του εκφοβισμού, τον ψηφιακό εγγραμματοσύνη υγείας, την πολιτική προστασία και την περιβαλλοντική συνείδηση, λειτουργώντας ως υπεύθυνοι διαμορφωτές της σχολικής και τοπικής πραγματικότητας.

Μάθημα ή Θεματική Ενότητα/Τομέας του Εργαστηρίου Δεξιοτήτων που εντάσσεται

  • Τάξεις: Α΄, Β΄, Γ΄ Γυμνασίου.
  • Μαθήματα: Εργαστήρια Δεξιοτήτων, Πληροφορική, Οικιακή Οικονομία, Γεωγραφία, Νέα Ελληνικά.
  • Θεματικές Ενότητες: Ζω καλύτερα – Ευ Ζην (Υγεία, Ασφάλεια, Ψυχική Υγεία), Φροντίζω το Περιβάλλον (Κλιματική Αλλαγή), Ενδιαφέρομαι και Ενεργώ – Κοινωνική Συναίσθηση και Ευθύνη (Ανθρώπινα Δικαιώματα, Συμπερίληψη, Εθελοντισμός).
  • Διάρκεια: Καθ’ όλη τη διάρκεια του σχολικού έτους 2025-2026.

Σύνδεση με το Σχέδιο Δράσης της Περασμένης Χρονιάς (2024-2025)

Κατά το προηγούμενο σχολικό έτος (2024-2025), το σχολείο μας υλοποίησε τη δράση «Ψηφιακή παιδεία – Δημιουργικό και ασφαλές διαδίκτυο». Στον περσινό αναστοχασμό, οι μαθητές εξέφρασαν έντονο προβληματισμό και αίσθημα ευθύνης για τη στήριξη των ομηλίκων τους σε περιπτώσεις διαδικτυακού εκφοβισμού (cyberbullying). Για το έτος 2025-2026, το σχολείο μας εξελίσσει αυτή την πρωτοβουλία και περνά από τη θεωρητική ψηφιακή ενημέρωση στην έμπρακτη ψυχοκοινωνική θωράκιση. Η περσινή ανάγκη για ασφάλεια στο διαδίκτυο συνδέεται φέτος με την επιστημονική έρευνα για τον ψηφιακό εγγραμματισμό για την υγεία (συνεργασία με ΕΚΠΑ), την αντιμετώπιση του εκφοβισμού μέσω της Ε.Δ.Υ. και την ενεργό οπτικοακουστική δημιουργία μαθητικών βίντεο για τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη συνηγορία. 

Προσδοκώμενα Μαθησιακά Αποτελέσματα

Οι μαθητές/-τριες να κατανοήσουν την έννοια της κοινωνικής και ηθικής υπευθυνότητας, αναπτύσσοντας στάση ενεργού υποστηρικτή κατά της βίας και του εκφοβισμού. Να αποκτήσουν πολύτιμες δεξιότητες ζωής (life skills) προχωρώντας σε πρακτικές ασκήσεις ΚΑΡΠΑ και πρώτων βοηθειών. Να καλλιεργήσουν την κριτική τους σκέψη απέναντι στις ψηφιακές πληροφορίες υγείας και να αναπτύξουν οικολογική συνείδηση, μετουσιώνοντας τις ανησυχίες τους για την κλιματική κρίση σε καλλιτεχνική και κοινωνική δράση.

Πεδίο Υλοποίησης Χώροι της σχολικής μονάδας (αίθουσες διδασκαλίας με διαδραστικές οθόνες, εργαστήριο πληροφορικής, αυλή σχολείου), εξωτερικοί πολιτιστικοί φορείς (Δημοτική Πινακοθήκη Λάρισας) και ο ψηφιακός χώρος του διαδικτύου (πλατφόρμες e-learning, Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο, Schoolpress).

Φάσεις Υλοποίησης

Α/ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ [διάρκεια: 2 διδακτικές ώρες]

Η επιλογή και η εξειδίκευση του φετινού θέματος προέκυψε μετά από συλλογική διαβούλευση του Συλλόγου Διδασκόντων, των μαθητικών κοινοτήτων και της Επιτροπής Διεπιστημονικής Υποστήριξης (Ε.Δ.Υ.). Οι μαθητές προβληματίστηκαν γύρω από τις σύγχρονες προκλήσεις της εφηβείας, την ασφάλεια, τη διαχείριση κινδύνων και την ανάγκη για προστασία της ανθρώπινης ζωής. Ως εργαλεία αφόρμησης χρησιμοποιήθηκαν οι ασκήσεις ετοιμότητας του σχολείου, οι συζητήσεις για τις ψηφιακές απειλές και η ανάγκη για κριτικό φιλτράρισμα των πληροφοριών που δέχονται καθημερινά στο διαδίκτυο. Η διαπίστωση ότι η γνώση και η πρόληψη αποτελούν τα βασικά όπλα του ενεργού πολίτη οδήγησε στη διαμόρφωση ενός ενιαίου πλάνου δράσης που αναπτύσσεται σε τέσσερις κεντρικούς πυλώνες.

Β/ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ/ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ [διάρκεια: 4 διδακτικές ώρες]

Ο συλλογικός σχεδιασμός περιέλαβε τον καθορισμό των επιμέρους βημάτων και τη δικτύωση με εξωτερικούς επιστημονικούς, κοινωνικούς και ευρωπαϊκούς φορείς.

Για τον πρώτο πυλώνα των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και της Συμπερίληψης, σχεδιάστηκαν οι βιωματικές παρεμβάσεις με το επιστημονικό προσωπικό της Ε.Δ.Υ. (Ψυχολόγο και Κοινωνικό Λειτουργό) για την πρόληψη του εκφοβισμού, ενώ παράλληλα μια ομάδα μαθητών ανέλαβε τη συγγραφή σεναρίου και τον τεχνικό σχεδιασμό για τη δημιουργία δύο πρωτότυπων βίντεο: ενός βίντεο κοινωνικού μηνύματος κατά της βίας και ενός βίντεο για τα ανθρώπινα δικαιώματα με σκοπό τη συμμετοχή σε πανελλήνιο/διεθνή μαθητικό διαγωνισμό.

Για τον δεύτερο πυλώνα της Δημόσιας Υγείας, πραγματοποιήθηκαν προπαρασκευαστικές επαφές με την Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας.

Για τον τρίτο πυλώνα της Πολιτικής Προστασίας, προγραμματίστηκε η συνεργασία με το Ε.Κ.Α.Β. Λάρισας και τον Ελληνικό Ερυθρό Σταυρό για το πρόγραμμα «Stay Safe», καθώς και η μεταφορά ευρωπαϊκών καλών πρακτικών μέσω του Erasmus+. 

Για τον τέταρτο πυλώνα του Περιβάλλοντος, οργανώθηκε η διδακτική επίσκεψη στη Δημοτική Πινακοθήκη Λάρισας Ο συλλογικός σχεδιασμός περιέλαβε τον καθορισμό των επιμέρους βημάτων και τη δικτύωση με εξωτερικούς επιστημονικούς και κοινωνικούς φορείς. 

Γ/ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ [διάρκεια: 8 διδακτικές ώρες]

Η υλοποίηση της δράσης αναπτύχθηκε στοχευμένα ανά τάξη και θεματικό άξονα κατά τη διάρκεια της χρονιάς. Στην αρχή και το τέλος των παρεμβάσεων, οι μαθητές συζητούσαν σε κύκλο τα συμπεράσματα και πρότειναν βελτιώσεις και αλλαγές.

Στον πρώτο πυλώνα των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, αφού σχεδιάστηκαν οι βιωματικές παρεμβάσεις με το επιστημονικό προσωπικό της Ε.Δ.Υ. (Ψυχολόγο και Κοινωνικό Λειτουργό) και  τον Σύλλογο Διδασκόντων, πραγματοποιήθηκαν στοχευμένες παρεμβάσεις βιωματικής μάθησης με σκοπό την πρόληψη και αντιμετώπιση του σχολικού και διαδικτυακού εκφοβισμού, που κορυφώθηκαν με τη δημιουργία ενός μαθητικού βίντεο κοινωνικού μηνύματος αλλά και με  την παραγωγή και μοντάζ ψηφιακού βίντεο για τα ανθρώπινα δικαιώματα, υποβάλλοντάς το με επιτυχία στον μαθητικό διαγωνισμό. 

Για τον δεύτερο πυλώνα της Δημόσιας Υγείας, οι μαθητές της Α’ Γυμνασίου συμμετείχαν στο ερευνητικό πρόγραμμα «Ενδυναμώνοντας τους μαθητές να αποφασίζουν για την Υγεία τους» σε συνεργασία με την Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας. Η παρέμβαση αυτή, μέσα από τη χρήση καινοτόμων ψηφιακών εργαλείων, εφοδίασε τους μαθητές με δεξιότητες κριτικής αξιολόγησης των πληροφοριών του διαδικτύου, ενισχύοντας την ικανότητά τους να αναλαμβάνουν υπεύθυνη δράση για την προστασία της ατομικής και δημόσιας υγείας.

Στον τρίτο πυλώνα της Πολιτικής Προστασίας, οι μαθητές της Γ΄ Γυμνασίου συμμετείχαν εθελοντικά εκτός σχολικού ωραρίου σε πρακτικές ασκήσεις ΚΑΡΠΑ, βασικής υποστήριξης ζωής και διαχείρισης επειγόντων περιστατικών από διασώστες του ΕΚΑΒ και του Ερυθρού Σταυρού, ενσωματώνοντας και ευρωπαϊκές καλές πρακτικές από το Varaždin της Κροατίας μέσω του προγράμματος Erasmus+ . Πραγματοποιήθηκε λοιπόν συνεργασία με το Ε.Κ.Α.Β. Λάρισας και τον Ελληνικό Ερυθρό Σταυρό για το ετήσιο πρόγραμμα πρώτων βοηθειών «Stay Safe»,  στο οποίο οι μαθητές της Γ΄ Γυμνασίου εκπαιδεύτηκαν σε πρακτικές ασκήσεις ΚΑΡΠΑ και πρώτων βοηθειών.  Επίσης ομάδες μαθητών συμμετείχαν σε εξειδικευμένο πρόγραμμα ενημέρωσης και εκπαίδευσης για την Πολιτική Προστασία στην Περιφέρεια Θεσσαλίας. Οι μαθητές ενημερώθηκαν για τους τρόπους αντιμετώπισης εκτάκτων αναγκών (φυσικές καταστροφές, ακραία καιρικά φαινόμενα κ.α.) και τον ρόλο του πολίτη στην πρόληψη και την αλληλοβοήθεια.

Για τον τέταρτο πυλώνα του Περιβάλλοντος, οργανώθηκε η διδακτική επίσκεψη στην ενότητα «Το Πνεύμα του Τόπου» της Δημοτικής Πινακοθήκης Λάρισας όπου οι μαθητές της Β΄ Γυμνασίου παρακολούθησαν το ψηφιακό πρόγραμμα «Κλιματική αλλαγή… ώρα για δράση» αποτυπώνοντας τις οικολογικές τους ανησυχίες σε δικά τους καλλιτεχνικά έργα. Παράλληλα, στο πλαίσιο των μαθημάτων της Γεωγραφίας και της Τοπικής Ιστορίας, οι μαθητές πραγματοποίησαν εκπαιδευτικό και ιστορικό περίπατο στην πόλη της Λάρισας, όπου μελέτησαν τη γεωγραφική εξέλιξη του αστικού ιστού, εντόπισαν ιστορικά τοπόσημα και μνημεία, και διερεύνησαν τη σχέση του σύγχρονου πολίτη με τον δημόσιο χώρο, σχεδιάζοντας Οικολογικές Αφίσες Αφύπνισης για την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς 

Δ/ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ & ΔΙΑΧΥΣΗ [διάρκεια: 4 διδακτικές ώρες]

Οι μαθητές επικοινώνησαν ενεργά τα αποτελέσματα των δράσεών τους εντός και εκτός του σχολείου. 

Το παραγόμενο μαθητικό βίντεο κατά του εκφοβισμού προβλήθηκε και αναρτήθηκε στο διαδίκτυο.

 Τα καλλιτεχνικά έργα για το κλίμα, οι αφίσες και τα ενημερωτικά φυλλάδια και σποτάκια για την ασφάλεια και την υγεία παρουσιάστηκαν στη σχολική κοινότητα. Η συνολική διάχυση του έργου, των φωτογραφιών και των συμπερασμάτων πραγματοποιήθηκε μέσω της επίσημης ιστοσελίδας του σχολείου, καθώς και με ειδικά ψηφιακά άρθρα στο ηλεκτρονικό σχολικό περιοδικό Schoolpress («Η Φωνή του Σχολείου μου»), ενημερώνοντας και ευαισθητοποιώντας τους γονείς και την τοπική κοινωνία της Λάρισας.

Ε/ ΑΝΑΣΤΟΧΑΣΜΟΣ [διάρκεια: 2 διδακτικές ώρες]

 O αναστοχασμός ανέδειξε την ισχυρή ψυχοκοινωνική ενδυνάμωση των μαθητών. 

Σε συζητήσεις που έγιναν στην ολομέλεια, οι μαθητές εξέφρασαν συναισθήματα υψηλής ατομικής και συλλογικής ευθύνης, τονίζοντας τη χαρά της εθελοντικής προσφοράς, της δημιουργίας των αφισών και της βιωματικής γνωριμίας με την ιστορία της πόλης τους. Διαπιστώσαν ότι απέκτησαν πολύτιμα εφόδια για τη ζωή τους, ενίσχυσαν τους δεσμούς της ομάδας και κατανόησαν έμπρακτα ότι ο Ενεργός Πολίτης χρησιμοποιεί την τεχνολογία, το eclass, την έρευνα και την τέχνη για να παρεμβαίνει, να προστατεύει την ανθρώπινη ζωή και να προασπίζεται τα δικαιώματα, την ιστορική μνήμη, το περιβάλλον και την υγεία της κοινότητάς του.

Το μάθημα στο e-class

H παρουσίαση  του σχεδίου δράσης